Platform over productie- en procesautomatisering
Er schuilt iets diep paradoxaal in de manier waarop Europa vandaag over technologische soevereiniteit spreekt. We hebben er een strijdkreet van gemaakt, bijna een slogan, die op elke top en in elke roadmap wordt bovengehaald. Maar op het terrein ziet de werkelijkheid er heel anders uit. Volgens de Europese Commissie is meer dan 50% van de technologieën die worden ingezet in Europese kritieke infrastructuren afkomstig van buiten het continent. Wanneer we kijken naar AI zijn de Verenigde Staten en China samen goed voor bijna 80% van de wereldwijde investeringen. Deze cijfers beschrijven een concrete afhankelijkheid: die van een continent dat meer technologie consumeert dan het produceert en voor functies die essentieel zijn geworden, op anderen vertrouwt.
Te vaak wordt ‘Europees kopen’ verward met ‘soeverein zijn’. Dat is niet hetzelfde. Maar ook het omgekeerde is onjuist: soevereiniteit is geen autarkie. Geen enkele fabrikant, in Europa of elders, produceert elk afzonderlijk onderdeel dat hij in zijn producten integreert. Een sensor kan perfect afkomstig zijn van een buitenlandse leverancier. Het verschil zit in wat ermee gebeurt. In het ontwerp, in de algoritmen, in de elektronica en mechanica die in eigen huis worden ontwikkeld, in de assemblage die op eigen bodem plaatsvindt en in de integratie van al deze elementen tot één coherent systeem. Precies dat onderscheidt een assembleur van een echte fabrikant. Die beheersing wordt langzaam opgebouwd, door te investeren in engineeringafdelingen, in hier opgeleide ingenieurs en in eigen, intern ontwikkelde algoritmen. Ze vereist dat we een eenvoudige waarheid aanvaarden: je wordt niet soeverein door je intellectuele vermogen aan anderen uit te besteden.
Technologische soevereiniteit is in de eerste plaats een industriële kwestie. Het volstaat niet om regelgeving, taxonomieën of investeringsplannen uit te werken: er zijn bedrijven nodig die op het terrein de fakkel opnemen. Bij Running Brains Robotics hebben we meer dan achttien jaar geleden voor die aanpak gekozen. Onze autonome beveiligingsrobots worden ontworpen, ontwikkeld en geproduceerd in Frankrijk, in Mérignac, door onze eigen teams. Dit is geen marketingargument: het is een noodzakelijke voorwaarde voor beheerders van kritieke infrastructuren om daadwerkelijk controle te behouden over wat ze op hun sites inzetten. We staan daarin niet alleen. In robotica, toegepaste AI, sensoren en industriële platforms ontstaat een nieuwe generatie Europese spelers.
Wat vandaag het meest ontbreekt, is niet de innovatie. Het is de vraag. Europese publieke en private kopers geven nog te vaak de voorkeur aan oplossingen van elders, uit gewoonte, gemak of omdat die op korte termijn minder risicovol lijken. Ook de prijs wordt regelmatig als argument aangehaald. Dat is grotendeels een misvatting: bij een vergelijkbare scope zijn de prijsverschillen vaak veel kleiner dan gedacht, en ze verdwijnen grotendeels wanneer men redeneert vanuit de totale kost, inclusief integratie, onderhoud, ondersteuning en afhankelijkheid van leveranciers. Technologische soevereiniteit vraagt om een coherente aankooplogica: bij vergelijkbare kwaliteit kiezen voor oplossingen die op het continent zijn ontwikkeld en soms bereid zijn een Europese fabrikant te ondersteunen voordat die de schaal heeft bereikt van zijn Amerikaanse of Chinese concurrenten.
Achter technologische soevereiniteit schuilt een maatschappelijke keuze. Die voor een Europa dat niet tevreden is met het consumeren van technologie, maar ze ook zelf produceert. Die voor een industrie die haar meest strategische knowhow niet uit handen geeft. Die voor veiligheid in de breedste zin van het woord – de veiligheid van sites, van gegevens en van hoogwaardige jobs – gebouwd op fundamenten die we zelf beheersen. Die keuze wordt niet gemaakt in grote toespraken. Ze wordt gemaakt in aanbestedingen, in R&D-budgetten en in investeringsbeslissingen. Contract na contract. Uiteindelijk hangt ze af van ons collectieve vermogen om te vertrouwen op onze eigen ingenieurs, onze eigen ondernemers en onze eigen fabrikanten.
Jérôme Laplace
CEO Running Brains Robotics
